Smutek, żałoba, rozpacz, często wymienia się je obok siebie. Jednak znaczenia ich są bardzo różne. Smutek jest normalną reakcją na stratę, kogoś bliskiego lub czegoś. Proces taki trwa dość długo, towarzyszy mu duża ilość najróżniejszych uczuć, myśli, zachowań.
Reakcja na stratę
Każdy z nas reaguje na stratę inaczej, aczkolwiek występują pewne powszechne reakcje. Bywa tak, że u poszczególnych osób reakcje na stratę zmieniają się w ciągu życia. Do smutku zalicza się: trudne uczucia, myśli, wrażenia fizyczne i zachowania.
Uczucia pojawiające się w obliczu straty
Doświadczając straty można doświadczyć całej gamy uczuć:
- szok,
- odrętwienie,
- zasmucenie,
- rozpacz,
- niepokój,
- gniew,
- poczucie winy,
- samotność,
- poczucie beznadziei,
- niemocy,
- ulgi
- i tęsknoty.
Niekiedy osoba odczuwająca smutek zaczyna nagle płakać np. słysząc piosenkę, którą uwielbiała osoba zmarła.
Myśli pojawiające się po stracie
Generalny stan to:
- niewiara,
- dezorientacja,
- niepewność,
- trudności z koncentracją,
- halucynacje (jesteś pewna, że słyszysz lub widzisz osobę zmarłą, czujesz zapach jej perfum).
Ból fizyczny
Objawy fizyczne po stracie to:
- spięcie,
- poczucie ciężaru na klatce piersiowej lub w gardle,
- bolący brzuch,
- nudności,
- zawroty i bóle głowy,
- słabość mięśni,
- poczucie zmęczenia.
Zachowanie
Odczucie smutku może spowodować:
- trudności z zaśnięciem,
- utratę apetytu,
- brak chęci rozmowy z bliskimi i znajomymi. Taka osoba może być bardziej nerwowa, agresywna oraz niecierpliwa.
Na pewno nie jest łatwo pogodzić się ze stratą, nie jest łatwo wrócić do normalnego życia, zwłaszcza jeżeli straciło się bliską osobę. Nie ma też złotego środka na pozbycie się smutku następującego po stracie. Reakcje, które są związane ze smutkiem nie przebiegają w sposób uporządkowany, może być tak, że reakcje nakładają się na siebie, a taka osoba doświadcza burzy uczuć. Ważne jest to, żeby pozwolić takiej osobie na smutek, taki jaki uważa, że jest dla niej najlepszy i pomóc jej w potrzebie.